startpagina

trefwoorden


literatuur

Lees ook:
Het zijn niet de mensen die zeggen het te weten...

Ferre Leavers: Perspectief van de ander innemen







zingeving

Onderwijs uit de tredmolentjes



Als we taalprogramma's in methodes onderbrengen beperken we de werkelijke wereld van de kinderen en schakelen we daarmee hun begrip voor wat zich daar afspeelt uit.

Als je kijkt naar de visie op een werkelijke taalontwikkeling in plaats van een taalonderwijs dat vol zit met gefragmenteerde, betekenis- en inhoudsloze opdrachtjes kom je bij taalvorming uit waar het gehele taalonderwijs gebaseerd is op de eigen teksten van de kinderen die ze schrijven vanuit hun eigen deskundigheid.
Niet de technische methode maar de menselijke betrokkenheid van de leerkracht speelt een rol. Niet als allesweter maar als iemand die ruimte schept voor kinderen. Die kinderen begrijpt en waardeert en die ze niet ziet als lastpakken die hun opgedragen invuloefeningetjes ongeïnspireerd doen.

Teaching to the Test *)
Er is sprake van een soort 'gaming' in het basisonderwijs dat gebruik maakt van 'levels in the game': van zwakke school naar gewone school tot het level van de excellente school.
Er is sprake van een vergelijkende beoordeling van leerlingen in plaats een individuele waardering. Men verwacht aan te sturen op zekerheid en wil op basis van algemeen opgestelde ijkpunten controleren.
Die controle moet dan ook nog door computergestuurde processen uitvoerbaar zijn.
De overheid wil, in deze tijd van economische terugval, controleren om de geldstromen te beheersen in plaats van de expertise van de leerlingen en hun leerkracht te waarderen.
De ouders verwachten van de testen en toetsen dat die het beste voor de toekomst van hun kinderen inhouden, hetgeen niet het geval is.
Er wordt daarbij misbruik van de testscore gemaakt in de ratrace naar de drie sterren van excellente school. Het is niet goed voorstelbaar of verdedigbaar kinderen met elkaar te laten concureren om dat te bereiken.

Onderwijs is bedoeld om de samenleving een dienst te bewijzen
Strenge controle leidt niet tot grotere zekerheid daarbij.
Bij het opnemen van alle mogelijke speciale programma's op scholen blijkt dat de leerkracht zelf het beste programma is. Vormen van begeleiding van buiten de school bieden een schijnzekerheid. Voorwaarde is dan wel dat de leerkracht zich krachtig uitspreekt en aantoont dat hij of zij het vaste punt van zekerheid voor de kinderen is. Als er knelpunten op school ontstaan, bijvoorbeeld door een bepaalde taalachterstand of een geval van extreem pesten van de leerlingen, dringen de overheden er op aan hulp van buiten in te huren. Daarmee geven ze blijk van een zo genoemd 'krachtig bestuur', terwijl de kinderen en hun directe begeleiders gepasseerd worden in het zoeken naar oplossingen.
Van buiten worden lespakketten als nieuwe tredmolentjes in de opvoedingskooien geplaatst en met nieuwe wetenschappelijke, veelal fictieve controlegroepen, vergeleken en besnuffeld.

Dit alles betekent vanzelfsprekend dat alle mogelijke vormen van onderwijsinnovatie vrijelijk tussen de scholen, de opleidingsinstituten en de universiteiten
uitgewisseld moet kunnen worden.
We moeten als leerlingen, studenten en wetenschappers uit onze eigen tredmolentjes zien te geraken en op zoek gaan naar zingeving in plaats van causaliteit.

Henk van Faassen


*) vlg. Luc Stevens: Het is er al; het moet gewekt worden. Hij verwijst naar een schilderij van VanGogh waar gevangenen die in een kring op de luchtplaats achter elkaar aan lopen. De enige zekerheid die ze hebben is dat ze er niet uit kunnen.

naar boven
naar index