|

De
nieuwe generatie kunstenaars

Mijn hersens denken als ik slaap
Dromen
is
Trekken aan de noodrem
Mee moeten naar het politieburo
Dan wakker worden
Zonder boeien
Een gedicht
geschreven door een dichter met een verstandelijke handicap op
een schrijfatelier onder leiding van docenten en studenten literaire
vorming aan de schrijfopleiding van de Hogeschool voor de Kunsten
in Utrecht.

***

Taaldrukken verdwijnt
maar het ambacht blijft bestaan
Ondanks het feit dat het taaldrukken op de scholen verdrongen
is door de tekstverwerkers, blijft de belangstelling voor de oorspronkelijke
boekdrukkunst bestaan.
Daarvan getuigt het Grafisch Werkcentrum dat in Amsterdam Oost
een werkplaats voor boekdrukken, boekbinden zeefdrukken en dergelijke
ingericht heeft.
Er blijkt ook zoiets te bestaan als Emotionele Typografie, direct
op de drukpers met lettermateriaal beelden creëren.
Groepen kinderen, jongeren en volwassenen kunnen er terecht.
***
Stichting Reclame Rakkers
Men wil graag dat kinderen zich weerbaarder opstellen tegenover
misleidende reclame.
Daartoe heeft een aantal organisatie deze stichting opgericht.
Opmerkelijk is dat er naast maatschappelijke organisaties die
het beste voor hebben met de kinderziel, ook fabrikanten van snoepgoed,
de mediabranche en reclamemakers in de club zitten
Reclame Rakkers heeft tot doel de mediavaardigheid en het commerciële
bewustzijn bij kinderen tot en met 12 jaar vergroten. Dat moet
in het onderwijs op Nederlandse basisscholen gebeuren , maar men
richt zich ook op de thuissituatie met educatieve middelen voor
kinderen en ouders.
***
|
|
2005
Het
jaar waarin elf uitgeprocedeerde asielzoekers
bij een brand in het cellencomplex Schiphol-Oost om het leven
komen
Een
leven lang leren begint jong
Een
advies van de Kunstraad over kunsteducatie
De ideeën over cultuureducatie getuigen van zorg over het
creëren van betrokkenheid bij en het doorgeven van gevoelens
van verantwoordelijkheid voor ons culturele erfgoed.
De nieuwe generaties kunstenaars, het publiek van de toekomst
én de volgende schatbewaarders zitten nu nog in de klas.
De school is de plaats waar niet alleen vaardigheden worden
aangeleerd, maar ook de leeromgeving waarin emotionele betrokkenheid
ontstaat. Daarvandaan het grote belang dat aan binnenschoolse
kunsteducatie wordt gehecht.
De omslag van buitenschools aanbod, het aanbod van cursussen
in de vrije tijd, naar meer aandacht voor een plaats binnen
het reguliere onderwijs is al jaren geleden ingezet.
Van de idee dat op dit terrein nog veel te verbeteren valt,
zijn inmiddels al diegenen die bij dat leren betrokken zijn,
doordrongen.
Na jaren van steeds minder aandacht voor kunsteducatie in het
primair en daaropvolgend onderwijs, is van een welkome omslag
sprake. Noodzakelijk is dat de financiering breder is dan die
op basis van de geldstroom van het rijk ten behoeve van kunsteducatie
en het Kunstenplan budget.
Zo spreken de Beleidsmakers.
***
Gedichten
van mensen met een verstandelijke beperking
Iedereen kan schrijven, dat is het motto van docenten taalvorming.
Dat geldt dus ook voor mensen met een verstandelijke handicap.
Iedere taalgebruiker kan met een beetje oefening en stimulans
teksten schrijven die een poëtische inslag hebben.
Mensen uit de sociaalwerkplaatsen en dagverblijven kunnen meer
dan schilderen en handenarbeid.
Met speciale taalvormingworkshops worden hun talige en literaire
vermogens aangesproken.
Met begeleiding van docenten en studenten taal- en literaire
vorming schreven ze bundels vol met gedichten die feestelijk
in het concertgebouw Vredenburg in Utrecht gepresenteerd zijn.
Bekende Nederlanders mochten bij die gelegenheid hun praatje
houden of een lied zingen, maar de show werd gestolen door de
dichters die zonder enige beperking hun teksten op het toneel
brachten.
Een aantal bundels
met gedichten werden uitgegeven door uitgeverij De Stiel in
Nijmegen / stichting AGO dagverblijven Diemen.
Taal is overal
Schrijven is niet voor alle verstandelijk gehandicapten even
vanzelfsprekend. Sommigen kunnen het motorisch niet, anderen
zijn niet in staat de systematiek van letters en woorden te
begrijpen. Maar niet kunnen schrijven betekent niet dat je geen
teksten kunt maken.
Met die gedachte in het hoofd gingen een aantal taalvormers
aan de slag en schreven over hun belevenissen met deze doelgroep
een handboek 'Vissen zwemmen leren'. Naomi Blindeman &
Inge Raadschelders maakten bij dit boek een interactief
programma op CD-rom waarmee je zelf kunt voelen hoe taalvorming
werkt. [uitgave: De Stiel/AGO Nijmegen/Diemen 2005]
***

Wat doen Wethouders?
Het gloednieuw ingerichte gebouw van Kunstweb, met
mooie woorden geopend door wethouder Hannah
Beliot, staat leeg omdat diezelfde wethouder
haar geldkraantje dicht draaide.
Dat mag eenieder verbazen, maar het kan zo maar.
Ontslagen Kunstweb
De activiteiten zijn afgebouwd en iedereen is per 1 juli 2005
ontslagen.
Subsidies aan Kunstweb zijn eind december 2004 door de Gemeenteraad
van Amsterdam, tijdens de begrotingsbehandelingen, gestopt.
Een motie Riem Visch wordt aangenomen, waarmee een fatsoenlijke
afbouw is geregeld. Maar hoe die afbouw uitgevoerd wordt, daarover
is men het niet eens. Er wordt gedacht aan omscholing, maar
ja, als alle kunstschilders huisschilders worden is dat wel
een verarming van het kunstaanbod in de stad.
Doorstart
Nadat alle medewerkers van Kunstweb, dus ook de taalvormers,
ontslagen zijn is er weer goed nieuws te melden.
De Commissie Cultuur van de Amsterdamse Gemeenteraad besluit
om de stichting Taalvorming voor het schooljaar 2005-2006 te
subsidiëren.
Dat betekent dat een aantal mensen weer in dienst kunnen komen
en in Amsterdam voor de scholen tegen een gesubsidieerde prijs
kunnen werken. De ontwikkelingen daarna zijn nog onzeker.
***
Theo Vesseur lezing: 'Hier
is taal nog niet geweest'
Onder deze titel: wordt
de lezing door Geert
Koefoed gehouden.
De inspanningen van Theo Vesseur op het gebied van taalvorming
en taalontwikkeling worden daarmee levend gehouden.
Het is helaas geen regelmatig terugkerend signaal dat er aandacht
voor Taal en Literaire Vorming moet blijven bestaan.
Zonder de taal en betekeniswereld waarin mijn ouders en anderen
mij binnengeleid hebben, zou ik niet eens tot een voorstelling
van de wereld zijn gekomen.
Ook in deze dimensie van taal, die welke mij met anderen verbindt,
kunnen we grenzen ervaren.
Misschien is mijn vermogen om me voor anderen begrijpelijk uit
te drukken ontoereikend; of ben ik bang dat ik op onverschilligheid
zal stuiten. Of ik denk dat mijn beleving te persoonlijk, te
particulier is om door anderen nagevoeld te kunnen worden.
Grenzen van taal: het gevoel iets te willen zeggen waar geen
woorden voor zijn; het gevoel alleen te zullen blijven met mijn
gevoel.
Daartegenover: de ervaring, niet alledaags maar -voor wie er
ontvankelijk voor is -ook weer niet zo zeldzaam, dat er in taal
iets nieuws uitgedrukt wordt, iets moois, iets subliems; dat
taal ergens komt en ons ergens brengt, waar de taal zelf en
wij nog niet geweest zijn. Voor wat we voelen als we deze werking
van taal ervaren, ken ik geen beter woord dan ontroering.
Geert Koefoed
De complete tekst van de lezing kan hier
aangevraagd worden.
***
Coöperatief
leren
Het wordt in het Nederlands ook wel 'samenwerkend leren' genoemd.
Bij coöperatief leren draait het om interactie en samenwerking
tussen leerkracht en kinderen en vooral tussen kinderen onderling.
Bij taalonderwijs gaat het om effectieve communicatie, toch
vindt er bij veel taaloefeningen helemaal geen communicatie
plaats tussen de leerlingen, hoogstens tussen de leerkracht
en enkele kinderen.
Luisteren, lezen, spreken en schrijven, zijn daarom vaardigheden
die in interactie moeten worden geoefend en samenwerking is
daarbij noodzakelijk.
***
>
naar boven
> verder
> terug naar index
|
|